|
| ||||||||
| Franz Schubert (31 januari 1797 - 19 november 1828) |
|---|
|
Schubert is één der eerste oorspronkelijk Weense componisten (de grote drie "Weense klassieken" Haydn, Mozart en Beethoven waren 'geïmporteerd' uit resp. Bohemen, Salzburg en Bonn). Op 31 januari 1797 werd hij de schaduw van deze wereldstad geboren als één der negentien kinderen (uit twee huwelijken) van een onderwijzer, die hem ook begeleidde bij zijn eerste stappen op de viool. Zoals Haydn was ook Schubert bij de Wiener Sängerknaben; hij krijgt er harmonieleer van hofkapelmeester Salieri en mag in het schoolorkest meespelen. Andere vakken kunnen hem echter weinig boeien; en na zijn stemmutatie trekt hij eruit, temeer daar Salieri hem had aangeboden gratis verder te blijven lesgeven. Zoals Bruckner studeert hij later voor hulponderwijzer omdat op die manier de legerdienst omzeild kan worden. Een tijdlang oefent hij die functie ook uit in de school van zijn vader. Op zijn veertiende (in zijn zangerstijd nog) had hij zijn eerste lied geschreven ("Hagars Klage"), en al vlug volgden de eerste strijkkwartetten en symfonieën. Alleen op die manier is het verklaarbaar dat hij op zijn zeventien liederen als "Gretchen am Spinnrade" en op zijn achttien "Erlkönig" heeft kunnen componeren. Zijn materiële levensomstandigheden waren ver van schitterend, maar Schubert deed ook nooit een ernstige poging om daarin met een vaste betrekking verbetering te brengen: zowel een functie als muziekleraar in Ljubljana, als een vaste betrekking bij Esterhazy en een hoforganistenpost liet hij aan zich voorbijgaan. Hij leerde met weinig tevreden te zijn en omringde zich met een groepje vaste vrienden w.o. de dichter Franz Schober, de zanger Johann Vogl en de schilders Kupelwiesen en von Schwund. 's Ochtends componeerde hij steevast van zes tot één, 's middags gaf hij privé-lessen en 's avonds vertoefde hij met zijn vrienden op café, waar gemusiceerd werd (de zogenaamde Schubertiaden). Voor zijn composities kreeg hij nooit veel meer dan een bedelprijs. Hij krijgt steeds meer last met zijn gezondheid, en na een lange doodstrijd sterft hij uitgeput door allerlei infecties op 19 november 1828. |
| Bron: Componisten.net |
Relevante links
Werken van Franz Schubert, klik op een werk voor informatie over uitvoeringen:
Der Tod und das Mädchen (in arrangement van Gustav Mahler)Fantasie in F (in arrangement van Willem van Otterloo)
Fantasie in F
Hirtenchor
Jägerchor, D797/8
Liederen
Mis nr. 1 in F, D105
Mis nr. 2 in G, D167
Mis nr. 3 in Bes, D324
Mis nr. 4 in C, D452
Mis nr. 5 in As 'Missa Solemnis'
Mis nr. 6 in Es 'De Grote Mis'
Ouverture 'Der Vierjahrige Posten'
Ouverture "Im Italienischen Stile" in C, opus 170
Ouverture "Rosamunde"
Ouverture "Zauberharfe"
Ouverture “In de Italiaanse stijl” in C, D.591
Rondo voor viool en strijkers in A
Rosamunde
Rosamunde Balletmusik nr. 2
Symfonie in D, D708A
Symfonie in D, D708A (in arrangement van Brian Newbould)
Symfonie nr. 1 in D, D82
Symfonie nr. 10 in D, D936A 'Rendering' (in arrangement van Luciano Berio)
Symfonie nr. 2
Symfonie nr. 3 in D, D200
Symfonie nr. 4, "Tragische"
Symfonie nr. 5 in Bes, D485
Symfonie nr. 6 in C, D589 "Kleine symfonie"
Symfonie nr. 7 in E, D729 "Grote"
Symfonie nr. 8 in b, D759 "Onvoltooide"
Symfonie nr. 8 in b, D759 "Onvoltooide" (in arrangement van Brian Newbould)
Symfonie nr. 9, D944 'De Grote'
Tantum Ergo
Toneelmuziek bij Rosamunde, opus 26, D.797
Winterreise liederen D911
Rendering van Luciano Berio (arrangement)
Andere schrijfwijzen:
- F. Schubert
- Frans Schubert
Deze lijst met schrijfwijzen wordt automatisch gegenereerd uit zoektermen en externe concertagenda's en moet het mogelijk maken dat bezoekers die andere schrijfwijzen hanteren via zoekmachines toch deze pagina kunnen vinden.